Ti burtong ket manmano a sakit a patauden ti impeksion ti monkeypox virus. Ti virus ti burtong ket tagikua ti henero ti orthopoxvirus ti poxviridae. Karaman pay iti orthopoxvirus ti smallpox virus (a pakaigapuan ti burtong), cowpox virus (mausar para iti bakuna ti burtong) ken cowpox virus.
Ti burtong ket immuna a natakuatan idi 1958, idi dua a kasla burtong a sakit ket bimtak kadagiti sunggo a nataraken para iti panagsukisok, isu a daytoy ket napanaganan iti 'monkeypox'. Idi 1970, inrekord ti Democratic Republic of the Congo (DRC) ti kaunaan a kaso ti burtong ti tao bayat ti napinget a pannakapukaw ti burtong. Manipud idin, naipadamag ti burtong kadagiti populasion iti sumagmamano a dadduma pay a pagilian iti tengnga ken Laud nga Africa: Cameroon, Republika ti Sentral nga Africa, C ô te d’Ivoire, Demokratiko a Republika ti Congo, Gabon, Liberia, Nigeria, Republika ti Congo ken Sierra Leone. Kaaduan nga impeksion ket mapasamak idiay Demokratiko a Republika ti Congo.
Mapasamak dagiti kaso ti human monkeypox iti ruar ti Africa ken mainaig iti internasional a panagbiahe wenno imported animals, agraman dagiti kaso idiay Estados Unidos, Israel, Singapore ken United Kingdom.
Sadino ti naggapuanna? sunggo?
Saan !
'Ti nagan ket talaga a medio di umiso a nagan,' kinuna ni Rimoin. Mabalin a maawagan koma iti 'rodent pox'.
Kinuna ti US Centers for Disease Control and Prevention iti website-da a ti nagan a 'monkeypox' ket naggapu iti immuna a nairekord a kaso daytoy a sakit idi 1958, idi adda dua a panagbettak iti populasion dagiti sunggo a napreserba para iti panagsirarak.
Ngem saan a dagiti sunggo ti kangrunaan nga agaw-awit. Imbes ketdi, mabalin nga agtalinaed ti virus kadagiti squirrel, kangaroo, dormouse, wenno dadduma pay a rodent.
Saan pay nga ammo ti natural a host ti monkeypox. Nupay kasta, dagiti Africano a rodent ken dagiti saan a tao a primate (kas kadagiti sunggo) ket mabalin nga awitda dagiti virus ken makaakar kadagiti tattao.
Saan a kas iti covid-19, a makaakar unay, kadawyan a saan a nalaka nga agwaras ti burtong kadagiti tattao.
No nasinged ti pannakilangen dagiti tattao, agwaras ti burtong babaen kadagiti dadakkel a tedted ti panaganges; Direkta a pannakakontak kadagiti sugat ti kudil wenno pluido ti bagi; Wenno saan a direkta babaen kadagiti kontaminado a kawes wenno pagiddaan.
Kaaduan a tattao a naimpektaran iti monkeypox ket addaan kadagiti saan unay a nakaro a sintoma a kas iti trangkaso, kas iti gurigor ken sakit ti bukot, kasta met dagiti rashes nga espontaneo a mapukaw iti uneg ti dua agingga iti uppat a lawas.
Sigun iti World Health Organization, ti porsiento dagiti tattao a matay gapu iti burtong ket manipud 1% agingga iti 10% ..
Mabalin nga aramiden ti nadumaduma nga addang tapno malapdan ti impeksion ti monkeypox virus :
1. Liklikan ti pannakakontak kadagiti ayup a mabalin nga agaw-awit iti virus (agraman dagiti ayup a masakit wenno nasarakan a natay kadagiti lugar ti burtong).
2. Liklikan ti pannakasagid iti aniaman a material a makasagid kadagiti masakit nga ayup, kas iti pagiddaan.
3. Isina dagiti naimpektaran a pasiente manipud kadagiti dadduma a mabalin nga agpeggad a maakaran.
4. Taginayonen ti nasayaat a kinadalus ti ima kalpasan ti pannakakontak kadagiti naimpektaran nga ayup wenno tao. Kas pagarigan, bugguan dagiti ima iti sabon ken danum wenno agusar kadagiti alcohol based hand sanitizer.
5. Agusar kadagiti personal protective equipment no aywanan dagiti pasiente.
Dagiti gagangay a disinfectant iti pagtaengan ket mabalin a mangpapatay iti monkeypox virus.
Sapay koma ta asikasuem daytoy
