Медицина хезмәткәре 27 гыйнварда Индонезиянең Аче Бесар шәһәрендәге Солтан Искәндәр Муда халыкара аэропортының килү терминалында пассажирны кызышу билгеләре өчен сканерлый.
Соңгы 2 айда сез халыкара сәяхәт иткән булсагыз, сез аларны очратырга мөмкин: сәламәтлек саклау хезмәткәрләре кыскача маңгайга термометр мылтыгын күрсәтәләр яки йөткерү яки сулыш алу авырлыгын тикшерү өчен барганда карыйлар. Күпчелек илләр COVID-19 вируслы авыруыннан интегә торган пассажирларның килүен һәм китүен карыйлар. кайберәүләр пассажирлардан сәламәтлек турында декларацияләр тутыруны таләп итә. (Кайберәүләр күптән түгел кайнар нокталарда булганнарны тыялар яки карантин ясыйлар.)
Чыгыш һәм керү скринкасы тынычландыргыч булып күренергә мөмкин, ләкин башка авырулар белән тәҗрибә шуны күрсәтә: скринарларда зарарланган пассажирларны табу бик сирәк. Узган атнада, соңрак COVID-19 өчен уңай сынау үткән сигез пассажир Италиядән Шанхайга килеп, аэропорт скринарларын игътибарсыз узып киттеләр. Скринарерлар очраклы очракны тапсалар да, бу эпидемиягә бернинди тәэсир итми диярлек.
'Ахыр чиктә, сәяхәтчеләрдә инфекцияне тотуга юнәлтелгән чаралар җирле эпидемияне тоткарлый һәм аны булдырмый калачак ' Гонконг университеты эпидемиологы Бен Коулинг әйтә. Ул һәм башкалар әйтүенчә, скринка еш кына хакимиятнең чаралар күрүен күрсәтү өчен ясала, хәтта йогынтысы аз булса да.
Тик тикшерүчеләр әйтүенчә, файда булырга мөмкин. Пассажирларга самолетка утырганчы бәяләү һәм викторина ясау - чыгу скринкасы - авыру яки вируска дучар булган кайбер кешеләргә сәяхәткә комачаулый ала. Керү скринкасы, аэропортка килеп җиткәч, контакт мәгълүматларын туплау мөмкинлеге булырга мөмкин, бу очыш вакытында инфекция таралса һәм сәяхәтчеләргә авырса, нәрсә эшләргә кирәклеге турында күрсәтмә бирергә мөмкин.
Бу атнада гына коронавирус реакциясен алып барган АКШ вице-президенты Майк Пенс Италия һәм Көньяк Кореядан АКШка туры рейсларда '100% скринка' ясарга вәгъдә бирде. Кичә 143 яңа очрак турында гына хәбәр иткән Кытай, эпидемиядән интегүче төбәкләр белән чыгу һәм керү скринкасын булдыру өчен халыкара хезмәттәшлек итәчәк, 'Кытай Милли Иммиграция Администрациясе вәкиле Лю Хайтао 1 мартта Пекинда узган матбугат конференциясендә CCTV дәүләт телекомпаниясе хәбәр итүенчә.
Дөньяда күпме COVID-19 очраклары ачыкланганы билгеле түгел. Ким дигәндә бер Яңа Зеландерга, Вуханнан, Кытайдан эвакуация рейсына утырырга рөхсәт ителмәде, сәламәтлекне тикшермәгәч, Яңа Зеландия Геральд хәбәр итә. АКШ 2 февральдә 11 аэропортта соңгы 14 көн эчендә Кытайда булган АКШ гражданнарын, даими яшәүчеләрне һәм аларның гаиләләрен тикшерүне башлады. (Бу чорда Кытайда булган бүтән кеше илгә керә алмый.) 23 февральгә 46,016 авиаташучы тикшерелде; АКШ авыруларын контрольдә тоту һәм профилактикалау үзәкләренең (CDC) 24 февраль отчеты буенча, берсе генә уңай сынады һәм дәвалау өчен изоляцияләнде. Бу ачыктан-ачык АКШта вирус таралуны туктатмады, бүген иртә белән 99 расланган очрак, CDC мәгълүматлары буенча, Вуханнан һәм Япониянең Йокохама шәһәрендәге Алмаз Принцесса круиз корабыннан тагын 49 кеше расланган.
Вируслы кешеләрнең челтәр аша үтеп керү юллары бик күп. Rылылык сканерлары һәм кул термометрлары камил түгел. Иң зур җитешсезлек - алар тире температурасын үлчәп торалар, бу тәннең төп температурасыннан югарырак яки түбән булырга мөмкин, җәрәхәтләр өчен төп күрсәткеч. ЕС сәламәтлек программасы нигезендә җайланмалар ялган позитивлар һәм ялган тискәре әйберләр чыгара. (Сканерлар тарафыннан кызу дип игълан ителгән сәяхәтчеләр гадәттә икенчел тикшерү аша узалар, анда кеше температурасын раслау өчен авыз, колак яки култык термометрлары кулланыла.)
Пассажирлар шулай ук кызышуны басучы препаратлар кабул итә яки аларның симптомнары һәм кайда булганнары турында ялганлый ала. Иң мөһиме, зарарланган кешеләр әле дә инкубация этабында, ягъни симптомнары юк - еш сагыналар. COVID-19 өчен бу чор 2 көннән 14 көнгә кадәр булырга мөмкин.
Аэропортны скринклау уңышсызлыгының бер драматик мисалы Кытайда сигез Кытай гражданины, Италиянең Бергамодагы ресторандагы барлык хезмәткәрләр 27 һәм 29 февральдә Шанхай Пудонг халыкара аэропортына килеп җиткәч, Шанхай белән чиктәш Лишуй шәһәренең Сәламәтлек һәм Гаилә планлаштыру комитеты тарафыннан игълан ителгән мәгълүматлар буенча.
Пудонг январь ахырыннан барлык пассажирларны 'контактсыз җылылык күзаллау ' кулланып, кызышу өчен сканерлау политикасы алып барган. ул шулай ук пассажирлардан сәламәтлек торышын хәбәр итүне таләп итә. Сигез ресторан эшчесенең берсенең дә симптомнары бармы, яки бу отчетны ничек эшләгәннәре билгеле түгел. Ләкин хартияле машиналарны туган шәһәрләре Лишуйга алып киткәч, пассажирларның берсе авырып китте; ул 1 мартта COVID-19 вирусы булган SARS-CoV-2 өчен позитив сынады. Икенче көнне, калган җидесе дә уңай сынадылар. Алар Чжэцзян өлкәсендә 1 атна эчендә беренче расланган очраклар иде.
Ахырда, сәяхәтчеләрдә инфекцияне тотуга юнәлтелгән чаралар җирле эпидемияне тоткарлый һәм аны булдырмый калачак.
Experienceткән тәҗрибә дә зур ышаныч уятмый. Халыкара экологик тикшеренүләр һәм халык сәламәтлеге журналында 2019-нчы рецензиядә тикшерүчеләр соңгы 15 елда басылган 114 фәнни хезмәтне һәм йогышлы авыруларны тикшерү турындагы докладларны тикшерделәр. Күпчелек мәгълүмат Эбола турында, җитди вируслы авыру, аның инкубация вакыты 2 көннән 3 атнага кадәр. 2014 елның августыннан 2016 елның гыйнварына кадәр тикшерүдә ачыкланганча, Гвинея, Либерия һәм Сьерра-Леонеда очышка утырганчы тикшерелгән 300,000 пассажир арасында бер генә Эбола очрагы да табылмады, аларның барысы да зур Эбола эпидемиясе булган. Ләкин дүрт зарарлы пассажир чыгу симптомнары булмаганга, чыгу скринкасы аша үтте.
Шулай да, чыгу скринкасы зыян күрмәгән илләрне яклау чараларын күреп, тагын да катырак сәяхәт чикләүләрен бетерергә ярдәм иткән булырга мөмкин, дип хәбәр итә Кристос Хаджичристодулу һәм Тессали университеты Варвара Мучтури һәм хезмәттәшләре. Чыгыш скринкасын очратканнарын белү шулай ук кайбер кешеләргә Эбола белән сәяхәт итәргә комачаулый алгандыр.
Сәяхәтнең икенче очында скринка турында нәрсә әйтеп була? Тайвань, Сингапур, Австралия һәм Канада барысы да каты кискен сулыш синдромы (SARS) өчен керү скринкасын үткәрделәр, бу COVID-19га охшаган һәм коронавирус аркасында 2002–03 шартлау вакытында; берәү дә пациентларны тоткарламады. Ләкин, зарар күбесенчә скринка башланган вакытта булган, һәм SARS кертүне булдырмас өчен соң булган: дүрт илдә дә, төбәктә дә очраклар булган. 2014–16 Эбола эпидемиясе вакытында биш ил килүче сәяхәтчеләрдән симптомнар һәм пациентларга мөмкин булган очраклар турында сораштылар һәм авыруларны тикшерделәр. Алар бер генә очрак та тапмады. Ләкин ике зарарлы, асимптоматик пассажир керү скринкасы аша уза, берсе АКШта, берсе Бөекбританиядә.
2009-нчы елда H1N1 грипп пандемиясе вакытында Кытай һәм Япония киң керү программаларын урнаштырдылар, ләкин тикшеренүләр ачыклаганча, тикшерүләр вирус белән зарарланган кешеләрнең кечкенә фракцияләрен яулап алганнар, һәм ике илдә дә зур зарарлар булган, дип хәбәр итә команда тикшерүендә. Керү скринкасы зарарланган сәяхәтчеләрне табуда 'эффектив түгел', Хаджичристодулу һәм Мучтури Фәнгә әйтәләр. Ахырда, җитди йогышлы авырулар белән сәяхәт итүчеләр аэропортларда тотылмыйча, больницаларда, клиникаларда, табиблар кабинетларында торалар. Scәм скринка ясау кыйммәткә төшә: Канада үзенең SARS керү скринкасына 5,7 миллион доллар сарыф итте, һәм Австралия 2009 елда ачыкланган H1N1 очрагына 50,000 $ сарыф итте, Хаджичристодулу һәм Мучтури әйтәләр.
Everyәрбер йогышлы авыру үзен төрлечә тота, ләкин дуэтлар COVID-19 өчен аэропорт тикшерүе SARS яки пандемия гриппына караганда эффективрак булыр дип көтмиләр. Коулинг әйтүенчә, бу эпидемия барышына зур йогынты ясау ихтималы юк.
Соңгы ике модельләштерү тикшерүе скринкны да шик астына куя. Европа авыруларны профилактикалау һәм контрольдә тоту үзәге тикшерүчеләре COVID-19 белән зарарланган һәм Кытайның зыян күргән шәһәрләреннән сәяхәт итүче пассажирларның якынча 75% керү скринкасы белән табылмас дигән нәтиҗәгә килделәр. Лондон гигиена һәм тропик медицина мәктәбендә бер төркем үткәргән тикшеренүдә нәтиҗә ясалды: чыгу һәм керү скринкасы 'зарарланган сәяхәтчеләрнең яңа илләргә яки төбәкләргә үтеп керүләрен булдырмаска мөмкин.'
Шуңа да карамастан, скринка кабул иткән илләр өчен Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасы термометр мылтыгын тоту гына түгеллеген ассызыклый. Чыгыш скринкасы температура һәм симптом тикшерүләреннән, пассажирларның югары куркынычлы контактларга тәэсире өчен интервьюлардан башланырга тиеш. Симптоматик сәяхәтчеләргә алга таба медицина тикшерүе һәм тест бирелергә тиеш, һәм расланган очраклар изоляциягә һәм дәвалануга күчерелергә тиеш.
Керү скринкасы соңгы берничә атна эчендә пациентның кайда булганы турында мәгълүмат туплау белән парлаштырылырга тиеш, соңрак аларның контактларын эзләүдә булыша ала. Сәяхәтчеләргә шулай ук авырулар турында мәгълүматны арттыру һәм яхшы шәхси гигиена белән шөгыльләнергә өндәү турында мәгълүмат бирелергә тиеш, ди Герцог Куншан университеты эпидемиологы Бенджамин Андерсон.
Фән үсеше өчен Америка Америка Ассоциациясе. Барлык хокуклар сакланган. AAAS - HINARI, AGORA, OARE, CHORUS, CLOCKSS, CrossRef һәм COUNTER партнеры.
