Urunakax sapa kutiw ch’am tukuña ukat qarjaña, sapa uruw irnaqäwimp utamp chika kutt’aña, primavera ukan saräwinakar jutaña ukat saraña, aljasiña, fotonak apsuña, ukat juk’ampinaka, sinti jank’akiw. ¡Uka suyt’asaxa, jan tiemponi jikxatasisaxa, chika marat jilaw pasani! Uka pachanakax sarnaqäwinakampi kusisiñanakampix jiwasankiwa, jichhax nayra pacharuw tukuwayxi. ¿Kunsa jichhajj wal muntanjja?
Mao p’iqinchiristi akham sänwa:¡Cuerpo ukax revolución ukan capitalapawa! Aka qhipa suxta phaxsinakanxa, k’umara jakasiñatakixa suertenipxtawa. Subóptima k’umaräñax janchiman uñstkchisa, suertenitawa, pachaparuw jikxatsna ukat activamente askichsna jan ukax qullaraksnawa. Qhipa suxta phaxsinakanxa,thaya juyphi pachat chika jallu pachakamaxa, pachanakajampiwa janchixa mayjt’awayxi.
Temperatura mayjt’awinakax jakäwiruw jan walt’ayi. Walja laq’unakaw primavera ukan jakapxi, ukat jallupachan jiwapxi, ukat thaya purinitapax jakäwip tukuyañ sañ muni; Yaqhip uywanakax jañchi tuqit ukhamarak ch’amap jan sinti jan walt’ayañatakiw hibernación qalltapxaraki, ukatx primavera qalltawinx wasitat jakasipxi, ukampirus jaqinakax yaqha uywanakas juyphi pachan jakañatakix isimpi, ñik’utampi apnaqapxaspawa.
Ukatxa, temperaturan mayjtʼäwinakapax jaqinakarux jan waltʼayaraki. Akatjamat temperaturajj mayjtʼaspa ukhajja, jaqen cuerpopajj jan waliruw puriyistaspa jan ukajj usuntayaspawa. Ukatwa jaqinakax pacha yatiyawinakarux wali yäqapxi, ukatx pacha yatiyawinakarjamax pachamaman thaya mayjt’awinakaparjam sarnaqañatakix isinak yapxatañ jan ukax apsuñ amtapxi. Uka thayajj jukʼat jukʼatwa thayat juntʼüñar mayjtʼi, ukat juyphi pachanx congelación ukhat 30 grados Celsius jilaruw juyphi pachanx mayjtʼañatakix walja phaxsinakaw munasispa. Ukhamaraki 100 jila urunakawa mayjt’ayañatakixa, jallupachanxa jach’a thaya pachata, juyphi pachanxa sub cero thayaru mayjt’ayañataki. Akax Oraqen equilibrio natural proceso ukawa, ukax jaqinakan janchiparux mä juk’a wakicht’asiñ pachaw churaraki, ukhamat yatintañataki. Jaqinakax pacha mayjt’awinakarjamaw isinak jilxatayapxi jan ukax jisk’achapxi, ukhamat pachamaman mayjt’awinakaparjam sarnaqañataki, ukampirus jaqin janchipax janchi ukat capilar ukanakan contracción ukat expansión ukampiw anqäx thaya mayjt’awinakar yatintañatakix apnaqi. Pachamamax jaqinakarux lurawayi, ukat jaqinakax juk’at juk’atw naturaleza ukar yatintapxi.
Jutïr chikat maranakanxa, ¿cuerpoman temperaturap uñjañ costumbrenïtati? Uta apnaqañataki termómetros corporales ukanakax jumatakix wali askiwa.
Jallu pachanx thayax wali jach’awa ukat thayax wali jach’awa, ukat cuerpox wali ch’amawa.
Jaqinakatakix hipertensión, cardio cerebral Vascular enfermedad, junt’u, thaya, jan thaya ukat Baja presión ukan pachanakanx jaqinakan ch’uñupax jark’atawa, cuerpon junt’u imañapax juk’ampiw jilxati, ukat miocardio ukan oxígeno ukax jilxati, ukax sistema cardiovascular ukarux estado de tenso ukar tukuyi. Ukhamaraki, uka ch’amakt’ata junt’u pachaxa jaqina wila ch’akhanakapaxa jilxattarakispawa, wila ch’akhanakapaxa jilxataspawa, hemorragia cerebral, infarto cerebral, infarto de miocardio ukatxa yaqha sintomanaka, ukaxa wali jach’a usunakanxa jiwañaruwa puriyaspa. Pekín markanx cardio cerebral Vascular usunakat yatxatäwirjamaxa, jach’a temperatura ukat muggy pachax jan walt’ayir pachawa, ukax accidente cerebrovascular isquémico ukar puriyi.
Jisk’a uma walja kuti umaña. Té umañax wali askiwa, ukax jallupachan junt’uñapatakix wali askiwa. Ch’iyara ch’uqi, ch’uxña ch’uqi jan ukaxa Crisantemo ch’uqi, qala azucar, espino, naranja ch’uqi, casia jatha, juk’ampinakampi chikt’ata ukhaxa, janiwa suma muxsakiti, jan ukasti mä suma receta ukhama uñjasirakispawa junt’u q’umachañataki; Jallu pachanx jaqinakax janiw lik’i manq’anak munapkiti ukat llamp’u chuymanïñ munapxi. Ukatwa taqi kasta Congee achunakax markachirinakan wali munat manq’apar tukuwayxi. Ukatwa, walja manq’añanaka ukat suma Congee achunak wakicht’añax wali askiwa, ukhamat jan junt’u usump usuntañataki. Amuyt’añataki: mijo ukat mungo Congee, pera de bálsamo Congee, siwara Congee, menta Congee, loto jatha Congee, lirio Congee, ukat juk’ampinaka; Uka pachparaki, wali askirakiwa juk’ampi manq’anaka umañataki ukhamaraki Thua khiao tom namtan, lirio sopa, ciruela q’añu sopa ukhamaraki calabaza amarga sopa ukaxa jallupachanxa; Ukhamaraki, junt’u pachanx fruta juyra sapa kuti umañax wali askiwa, ukhamat umax umax utjañapataki, umax ch’am tukuñapataki, junt’u q’umachañataki, ukat desintoxicación ukataki, ukax mä kutikiw walja jan walt’awinak utjayaspa sañjamawa. Uka fruta juyra común ukaxa durazno juyra, pera juyra, Manzana juyra, Uva juyra, fresa juyra, sandía juyraxa mä juk’a umañawa.
Sapa uru wila masinakama uñjañaxa wakisipuniwa hipertenso usutanakatakixa sinti pachana. Joytech ukax machaq modelos de... brazo ukat muñeca wila presión monitores ukanakax jumatakix ajllitawa ukat jiwasax yatipxtwa jupanakax suma k’umara masimaräpxani.
Janiw suerte laykux complaciente ukhamäñamäkiti, jan wali suertex mä t’unjawiruw puriyañapa. ¡Aski urukipanaya, payïr chikata marana!



