Dokodela Hatch u xiya sweswo nsusumeto wa ngati wu tshama wu ri karhi wu cinca-cinca, naswona wu nga ha engeteleka loko ku ri ni ntshikilelo kumbe hi nkarhi wa ku endla vutiolori. Kumbexana a wu nga ta kumiwa u ri ni nsusumeto wa le henhla wa ngati ku kondza u kamberiwile minkarhi yi nga ri yingani. Eka vavanuna, mahungu yo biha hileswaku va tala ku kumeka va ri na nsusumeto wa le henhla wa ngati ku tlula vavasati.
Dokodela Hatch u vula leswaku swilo leswi nga ni khombo leswi nga cinciwiki swi katsa:
Rimbewu—vavanuna va tala ku khomiwa hi nsusumeto wa le henhla wa ngati ku tlula vavasati
Rixaka—Ma-Afrika-Amerika ma ni khombo lerikulu ku tlula tinxaka tin’wana
Malembe—loko u ri karhi u dyuhala swi nga ha endleka leswaku u khomiwa hi nsusumeto wa le henhla wa ngati
Matimu ya ndyangu—Dr. Hatch u xiya leswaku nsusumeto wa le henhla wa ngati wu tolovelekile kambirhi eka vanhu lava nga na vatswari va 1 kumbe 2 lava nga na nsusumeto wa le henhla wa ngati
Vuvabyi bya tinso lebyi nga tshungulekiki—vanhu lava nga ni vuvabyi bya tinso lebyi nga tshungulekiki va le khombyeni lerikulu ro khomiwa hi nsusumeto wa le henhla wa ngati
Ku engetela kwalaho, ku ni swilo swin’wana leswi nga ni khombo leswi u nga swi lawulaka. Sweswo swi katsa:
Swakudya leswi nga riki na rihanyo leswi na swona swi nga ni sodium yo tala
Ku nga endli vutiolori
Ku va u nyuhele ngopfu
Ku nwa byala ku tlula mpimo
Ku dzaha fole kumbe ku tirhisa fole
Ku va na vuvabyi bya chukele
Ntshikelelo
Vutshunguri bya nsusumeto wa le henhla wa ngati
Loko wanuna a kume leswaku u ni nsusumeto wa le henhla wa ngati, u ta lava ku kuma vutshunguri. Dokodela Hatch u vula ku famba nsusumeto wa le henhla wa ngati loko wu nga tshunguriwi wu nga vanga vuvabyi bya tinso, vuvabyi bya misiha ya mbilu, vuvabyi bya mahahu, ku tsandzeka ka mbilu na ku fa ka misiha. Nakambe i yin’wana ya swilo leswi hoxaka xandla swinene eka vuvabyi bya mbilu ni misiha ni vuvabyi bya misiha ya le matlhelo, hi ku ya hi Dokodela Hatch. Dokodela Hatch u vula leswaku xiphemu xa nkoka xo tshungula nsusumeto wa le henhla wa ngati i ku endla ku cinca ka vutomi, ku fana na swakudya, ku hunguta miri na ku endla vutiolori. Dokodela Hatch u bumabumela swakudya swa DASH, leswi yimelaka Dietary Approaches to Stop Hypertension. Hi xiteji xa 1 xa nsusumeto wa le henhla wa ngati, u nga langutela dokodela wa wena ku ringanyeta ku cinca swakudya swa wena, ku hunguta miri na ku endla vutiolori. Dokodela Hatch u vula leswaku leswi ntsena swi nga va na nkucetelo lowunene eka nsusumeto wa wena wa ngati, kambe u ringanyeta leswaku kwalomu ka 80% wa vavabyi va yena va ha lava mirhi ku pfuna. Loko se u kumiwile u ri na nsusumeto wa le henhla wa ngati wa xiteji xa 2, dokodela wa wena u ta ringanyeta ku cinca ndlela ya vutomi na mirhi. Yin’wana ya mirhi leyi dokodela wa wena a nga yi tekelaka enhlokweni yi katsa swidzidziharisi swa diuretics, swisivela tichannel ta calcium, swisivela-angiotensin-converting enzyme (ACE) na swisivela-angiotensin receptor blockers (ARBs).
Nsusumeto wa le henhla wa ngati ni ku fa ka misiha
I swa nkoka swinene leswaku u lawula nsusumeto wa wena wa ngati. Hilaha Dokodela Hatch a vuleke hakona, swi nga vanga swiyimo swin’wana swo hlayanyana—ku katsa ni ku pfimba ka misiha. Eka vavanuna lava nga ni malembe yo tala va ri ni nsusumeto wa le henhla wa ngati lowu nga lawulekiki, khombo ra ku khomiwa hi vuvabyi bya ku pfimba ka misiha ra engeteleka. Dokodela Hatch u hlamusela leswaku nsusumeto wa le henhla wa ngati wu endla leswaku ku va ni ku andza ka swiphepherhele eka misiha leyi yisaka ebyongweni. Ku hlengeletana loku ka plaque ku vuriwa atherosclerosis, naswona nsusumeto wa le henhla wa ngati wu nga endla leswaku misiha ya ngati yi tala ku va na yona hi ku onha xirhendzevutana xa misiha. Hi ku ya hi Centers for Disease Control and Prevention, munhu un’wana u khomiwa hi vuvabyi bya ku pfimba ka misiha endzhaku ka tisekoni tin’wana ni tin’wana ta 40 eUnited States. CDC yi tlhela yi vika leswaku munhu u fa hi vuvabyi bya ku pfimba ka misiha kwalomu ka timinete tin’wana ni tin’wana ta 4. Mahungu lamanene hileswaku, loko u ri ni nsusumeto wa le henhla wa ngati, a swi vuli swona leswaku ku onhaka ku endliwile, hi ku ya hi Dokodela Hatch. Hi ku hunguta miri swinene ni ku hanya vutomi lebyinene, u nga xika eka mirhi yo lawula nsusumeto wa le henhla wa ngati. 'Vana na mbulavurisano na dokodela wa wena mayelana na nsusumeto wa wena wa ngati,' ku vula Dr. Hatch. 'Loko u tive hi nsusumeto wa le henhla wa ngati naswona u nga wu tshunguriwi, wu nga vanga swiphiqo swo karhi leswikulu. Ku tiva hi nsusumeto wa ngati wa wena i xivangelo xa khombo xa nomboro 1 lexi cinciwaka ku pfuneta ku sivela ku fa ka misiha, ku hlaseriwa hi mbilu, na vuvabyi bya tinso.'
Ku kuma inforamtions yo tala, hi kombela endzela www.sejoygroup.com
