Jijjiiramni guddaan caasaa nyaataa namootaa erga dhufee kaasee jannata nyaataa ta'eera. Haala meeshaa irratti hundaa’uun wanti nyaachuu barbaaddu quufuu danda’a. Sababa kanaaf nyaanni salphaan suuta suutaan minjaala namootaa irraa fagaatee, gareen dhukkuba yeroo dheeraa walgitu guddachaa jira.
Dhiibbaa dhiigaa akka fakkeenyaatti fudhadhaa, jireenya guyyaa guyyaa keessatti 'ajjeesaa ijaan hin mul'anne' ta'eera. Yeroo ammaa kana dhukkubsattoonni dhiibbaa dhiigaa qaban miliyoona 200 ol kan jiran yoo ta'u, namoota sadii keessaa tokko jechuun ni danda'ama. Namoota ga’eessota malees, dargaggoonni fi daa’imman hedduun dhiibbaa dhiigaatiin kan qabaman yoo ta’u, saffisi babal’ina isaa xiqqaa fi xiqqaachaa dhufeera.
Kanaafidha namni hundi meeshaa dhiibbaa dhiigaa safaru mana keessattis qabaachuu akka qabu kan yaadame, kunis namoonni dhiibbaa dhiigaa yeroon adda baasuuf haala mijeessuu danda’u. Sadarkaan dhiibbaa dhiigaa kan hin baramnee fi daangaa idilee ol yoo ta’e, yoo dafee uumame akkaataa jireenyaa sirreessuudhaan jijjiiruun ni danda’ama.
Yaada keenyaan akka waliigalaatti 120/80 daangaa idilee ta’uun ni amanama.
Dhugaa dubbachuuf, istaandardiin dhiibbaa dhiigaa isa haaraa ni gadhiifama: istaandardiin dhiibbaa dhiigaa kana booda 120/80 hin ta’u garuu bal’inaan armaan gadiitti qoodamuu qaba:
1. Dhiibbaan dhiigaa sistoolikii fi dhiibbaan dhiigaa diyaastoolikii sadarkaa idilee keessatti 130/85mmHg dha.
2. Sadarkaan dhiibbaa dhiigaa 130~139/85~89mmHg gidduutti kan argamu yoo ta'u, kunis gatii murteessaa dhiibbaa dhiigaa yoo ta'u, xiyyeeffannaan kennamuu akka qabu agarsiisa.
3. Akka kilinikaan dhiibbaan dhiigaa 140/90mmHg akka dhiibbaa dhiigaa dhugaatti ilaalama. Guyyaa guyyaan qoricha farra dhiibbaa dhiigaa fudhachuu fi amala jireenyaa gaarii waliin tumsuun haala kana tasgabbeessuu fi rakkoolee dhiibbaa dhiigaa irraa fagaachuu barbaachisa.
4. Sadarkaan dhiibbaa dhiigaa keessanii daangaa fayya qabeessa ta'e caalee fi daangaa 140~159/90~99mmHg keessa yoo ta'e sadarkaa dhiibbaa dhiigaa sadarkaa 1ffaa ta'uu agarsiisa.
- Sadarkaan dhiibbaa dhiigaa 160/100mmHg ol yoo ta’e dhiibbaa dhiigaa sadarkaa 2ffaa ta’uu agarsiisa.
Keessa Joytech user’s manual kan jedhu kan blood pressure monitors , Below Health Reminder kutaan dhiibbaa dhiigaa keessan barachuu fi to'achuuf isin gargaara.
